Jakie USG ginekologiczne wybrać
„Potrzebuję USG” — tak zaczyna się połowa telefonów, i prawie zawsze zaraz potem zapada cisza: ale które? Badań ginekologicznych są cztery, odpowiadają na różne pytania, wykonuje się je w różnych dniach cyklu i kosztują różnie. Rozpiszę, które dotyczy Pani sytuacji — i czego ultrasonografia nie pokaże wcale.
Krótko: które o czym
| Badanie | Na jakie pytanie odpowiada | Dzień cyklu | Cena |
|---|---|---|---|
| USG miednicy mniejszej | co z macicą, endometrium i jajnikami: mięśniak, torbiel, polip, grubość endometrium | 5–10 | 250 zł |
| USG piersi | czym jest zgrubienie w piersi: torbiel, gruczolakowłókniak, węzeł chłonny | 5–12 | 250 zł |
| USG w ciąży | czy ciąża jest w macicy, ile jest płodów, jaki jest wiek ciąży, jak rośnie dziecko | bez znaczenia | 250 zł |
| Folikulometria | czy owulacja zachodzi i kiedy dokładnie u Pani | kilka wizyt w cyklu | 150 zł za wizytę |
Jeśli nie wiadomo, które jest potrzebne — to normalne i rozstrzyga się na wizycie w minutę rozmowy. Wizyta razem z USG miednicy kosztuje 450 złotych zamiast 540 osobno, więc od razu zapisać się na wizytę z USG zwykle się opłaca.
USG miednicy mniejszej
Najczęstsze i najbardziej informacyjne. Ocenia się macicę, jej błonę śluzową (endometrium) i jajniki. To ono znajduje rzeczy, które latami nie dają objawów: mięśniaki, torbiele, polipy endometrium.
Wykonuje się je na dwa sposoby, i to nie to samo:
- przezpochwowo — głowica wprowadzana do pochwy. Bliżej narządów, więc obraz jest znacznie dokładniejszy. Pęcherz moczowy ma być pusty. To sposób domyślny;
- przez powłoki brzuszne — głowicą po brzuchu, przez pełny pęcherz. Rozdzielczość gorsza, za to nadaje się dla dziewcząt niewspółżyjących i jest potrzebne przy dużych zmianach oraz w zaawansowanej ciąży.
Najlepszy termin to 5–10 dzień cyklu, licząc od pierwszego dnia miesiączki: endometrium jest cienkie i na jego tle widać całą resztę. Szczegóły przygotowania — w artykule o tym, jak przygotować się do USG miednicy. Co znaczą znaleziska w jajnikach — w artykule o torbielach.
USG piersi
Odpowiada na pytanie „czym jest to zgrubienie”: torbiel, gruczolakowłókniak, zmieniony węzeł chłonny. Bez promieniowania, trwa 10–15 minut, można powtarzać dowolnie często.
Przed czterdziestką tkanka gruczołu jest gęsta — w mammografii niemal nieprzejrzysta, a ultradźwięki widzą ją dobrze. Dlatego do czterdziestki metodą podstawową jest USG, a po czterdziestce dochodzi mammografia w ramach programu wiekowego.
Zapisywać się na 5–12 dzień cyklu: przed miesiączką piersi są obrzęknięte i bolesne, obraz jest gorszy. Co oznacza BI-RADS w opisie — opisano osobno.
USG w ciąży
Tu liczy się nie dzień cyklu, tylko tydzień ciąży. Pierwsze USG odpowiada na trzy pytania, od których zależy cała reszta: czy ciąża jest w macicy, ile jest płodów i jaki jest wiek ciąży według wymiaru zarodka.
Przed 5–6 tygodniem nie ma czego oglądać — pęcherzyka ciążowego jeszcze nie widać i wizytę trzeba by powtarzać. Kiedy co staje się widoczne, opisano w artykule o terminach; po co robi się to tak wcześnie — w artykule o ciąży pozamacicznej.
Dalej idą badania prenatalne według polskiego standardu: 11–13+6 tygodnia, 18–22 i 28–32. Jak wygląda opieka w całości — w artykule o prowadzeniu ciąży w Polsce.
Folikulometria
To nie jedno badanie, tylko seria krótkich: lekarz kilka razy w cyklu sprawdza, czy rośnie pęcherzyk dominujący i czy doszło do owulacji. Każda wizyta to jakieś dziesięć minut.
Potrzebna, gdy istotna jest Pani własna owulacja, a nie kalendarzowa: przy planowaniu ciąży, przy nieregularnym cyklu, gdy testy z apteki dają niejasny wynik. Jedna wizyta kosztuje 150 złotych, pakiet trzech — 450, czterech — 600; pakiet nie jest rabatem, tylko wygodą jednego zapisu.
Od którego dnia zacząć i ile razy przyjść — w osobnym artykule. Jak wygląda owulacja na ekranie — tutaj.
Czego USG nie pokaże
Warto wiedzieć z góry, inaczej wizyta zostawia wrażenie, że „niczego nie sprawdzono”. Ultrasonografia nie odpowiada na takie pytania:
- czy jajowody są drożne. Do tego potrzebne są osobne badania z kontrastem;
- czy jest HPV i co z komórkami szyjki macicy. To cytologia i test na wirusa, USG szyjki tak nie ocenia;
- jakie są stężenia hormonów. To krew, a nie obraz;
- czy jest zakażenie. To wymaz i posiew;
- endometrioza w pełnym zakresie. USG widzi torbiele endometrialne jajników, ale ogniska na otrzewnej — nie zawsze.
Jak się zapisać
Jeśli nie wiadomo, które USG jest potrzebne — wystarczy powiedzieć, co niepokoi. Dobierzemy na wizycie. Zapisać się można zgłoszeniem na stronie zapisu, telefonicznie pod +48 787 060 707, przez WhatsApp albo Telegram — oddzwaniam w ciągu 15 minut.
Wizyty w Warszawie przy ul. Głębockiej 9, po polsku, rosyjsku i ukraińsku. Opis wydaję do ręki tego samego dnia. Skierowanie i ubezpieczenie NFZ nie są potrzebne, numer PESEL nie jest wymagany. Wszystkie ceny — na osobnej stronie.
Proszę zabrać poprzednie opisy USG. Jedno badanie to punkt, dwa to dynamika. Porównanie z poprzednim razem często odpowiada na pytanie lepiej niż najdokładniejszy dzisiejszy obraz.
Krótko, w pytaniach
Jakie USG wykonuje ginekolog?
Cztery różne: USG miednicy mniejszej (macica, endometrium, jajniki), USG piersi, USG w ciąży oraz folikulometrię — serię krótkich badań śledzących owulację. Odpowiadają na różne pytania i wykonuje się je w różnych dniach cyklu.
W którym dniu cyklu robić USG miednicy mniejszej?
Między 5 a 10 dniem, licząc od pierwszego dnia miesiączki. Wtedy endometrium jest cienkie i na jego tle dobrze widać macicę i jajniki. Po menopauzie dzień nie ma znaczenia. USG piersi wykonuje się między 5 a 12 dniem.
Czym różni się USG przezpochwowe od zwykłego?
Przezpochwowe wykonuje się głowicą wprowadzoną do pochwy: jest bliżej narządów, więc obraz jest znacznie dokładniejszy, a pęcherz ma być pusty. Przez powłoki brzuszne bada się po brzuchu przez pełny pęcherz — rozdzielczość jest gorsza, ale nadaje się dla dziewcząt niewspółżyjących i jest potrzebne przy dużych zmianach oraz w zaawansowanej ciąży.
Czego USG nie pokazuje?
Drożności jajowodów, obecności HPV i stanu komórek szyjki macicy, stężeń hormonów, obecności zakażenia ani endometriozy w pełnym zakresie. Do tego służą inne badania: metody kontrastowe, cytologia, badanie krwi, wymaz i posiew.
Ile kosztuje USG w Warszawie?
USG miednicy mniejszej, piersi i w ciąży — po 250 złotych, folikulometria — 150 złotych za wizytę. Wizyta razem z USG miednicy kosztuje 450 złotych zamiast 540 osobno. Skierowanie i ubezpieczenie NFZ nie są potrzebne.
Źródła
Źródła pierwotne, na których opiera się ten tekst. Linki otwierają się w nowej karcie.
- Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologów i PołożnikówPTGiP — standard, według którego prowadzi się opiekę w Polsce; na tych samych zasadach wydano mój certyfikat umiejętności
- International Ovarian Tumor Analysis — simple rules, ADNEXmiędzynarodowa grupa IOTA — zasady opisu zmian w jajniku
- Breast Imaging Reporting & Data System (BI-RADS)American College of Radiology — ta sama skala BI-RADS 0–6, która jest w opisie badania
Tekst opisuje ogólne zasady i nie zastępuje konsultacji. Terminy i wskazania są indywidualne — ustala się je na wizycie, na podstawie wywiadu i wyników badań.