Upławy: kiedy to norma, kiedy grzybica, a kiedy wcale nie grzybica

Jakie upławy są prawidłowe

Wydzielina jest u każdej kobiety, a jej brak nie jest oznaką zdrowia. Śluz powstaje stale i zmienia się w cyklu: to praca estrogenów, a nie objaw choroby.

Wydzielina prawidłowa jest biała albo przezroczysta, bez ostrego zapachu, nie powoduje świądu ani pieczenia. Na bieliźnie może zasychać na żółtawo — to utlenianie na powietrzu, a nie objaw zakażenia.

Wydzieliny naturalnie przybywa w ciąży, przy antykoncepcji hormonalnej i przy podnieceniu. Po menopauzie odwrotnie — jest jej wyraźnie mniej, z powodu niedoboru estrogenów.

Trzy stany, które się ze sobą myli

Prawie wszystko, co niepokoi, jest jednym z trzech. Różnią się całkiem wyraźnymi cechami:

I to jest odpowiedź na główne pytanie. Grzybica to świąd, waginoza to zapach. Jeśli świądu nie ma, a jest zapach, globulki przeciwgrzybicze nie pomogą, bo grzyba tam nie ma.

Waginoza bakteryjna to nie zakażenie z zewnątrz, tylko przesunięcie własnej flory: pałeczek kwasu mlekowego ubyło, innych bakterii przybyło. Nie da się jej „złapać” i nie ma po co szukać winnego.

Dlaczego leczenie nie pomaga

Trzy najczęstsze powody, dla których koło się powtarza:

1. Leczono nie to. Globulki przeciwgrzybicze przy waginozie są bezużyteczne, a antybiotyk przy grzybicy pogarsza sprawę — dobija resztę pałeczek kwasu mlekowego;
2. Leczono nie do końca. Świąd mija drugiego–trzeciego dnia i kurację się porzuca. Nawrót po tygodniu jest tego prostym następstwem;
3. Jest przyczyna, której nie szukano. Nawracająca grzybica — cztery epizody w roku i więcej — to powód, żeby sprawdzić glukozę i przemyśleć antykoncepcję, a nie kupować globulki po raz czwarty.

Co zbadać, żeby nie zgadywać

Wszystkie trzy stany rozróżnia się na jednej wizycie, a kosztuje to mniej niż dwie nieudane kuracje globulkami.

• Wymaz z pochwy (na wyniku biocenoza albo czystość pochwy) — pod mikroskopem widać, czy jest grzyb, ile pałeczek kwasu mlekowego i czy są komórki jeżowate typowe dla waginozy;
• Posiew z antybiogramem — jeśli leczenie już nie pomagało. Pokazuje, jaka to bakteria i na co jest wrażliwa. Leczenie według wyniku zamiast leczenia w ciemno;
• pH — szybka wskazówka na miejscu: przy grzybicy odczyn jest zwykle prawidłowy, przy waginozie podwyższony.

Pobranie materiału wchodzi w cenę wizyty, osobno płaci się tylko za laboratorium — zwykle 60–130 złotych za posiew z antybiogramem.

Ważne: przed wymazem proszę się nie leczyć. Globulki użyte poprzedniego dnia sprawiają, że wynik jest nieczytelny i wszystko trzeba powtarzać. Jeśli kuracja już się zaczęła — proszę ją dokończyć i przyjść tydzień po jej zakończeniu.

Kiedy wizyta jest konieczna

Są objawy, przy których samoleczenie jest z zasady niewłaściwe:

• wydzielina z krwią poza miesiączką;
• jakakolwiek wydzielina po menopauzie;
• ból podbrzusza, gorączka;
• wydzielina w ciąży, zwłaszcza wodnista albo z zapachem;
• świąd, który nie ustępuje po kuracji;
• wydzielina po niezabezpieczonym kontakcie z nowym partnerem — tu potrzebny jest inny zestaw badań;
• cztery epizody grzybicy w roku lub więcej.

Wizyty w Warszawie przy ul. Głębockiej 9, po polsku, rosyjsku i ukraińsku. Skierowanie i ubezpieczenie NFZ nie są potrzebne, numer PESEL nie jest wymagany. Materiał pobieram na tej samej wizycie — nie trzeba przyjeżdżać drugi raz.

Krótko, w pytaniach

Tekst opisuje ogólne zasady i nie zastępuje konsultacji. Terminy i wskazania są indywidualne — ustala się je na wizycie, na podstawie wywiadu i wyników badań.